Beyin tümörleri, kanamalar, anevrizmalar, abseler veya travmalarda kafatasının bir bölümünün geçici olarak kaldırılarak beyne ulaşıldığı, gerektiğinde uyanık olarak da yapılabilen cerrahi işlem.
Ne için yapılır
- Beyin tümörleri (iyi veya kötü huylu, primer veya metastatik)
- Beyin içi kanamalar ve subdural/epidural hematomlar
- Anevrizma ve arteriyovenöz malformasyon (AVM) cerrahisi
- Beyin abseleri ve enfeksiyon kaynaklı kitleler
- Travmaya bağlı kafatası kırıkları ve beyin yaralanmaları
- İlaca dirençli epilepside epileptojenik odak rezeksiyonu
- Hidrosefali ve şant başarısızlıklarında bazı durumlar
Hazırlık
- Kontrastlı beyin MR ve gerektiğinde fonksiyonel MR, DTI traktografi, BT anjiyografi
- Anestezi konsültasyonu, kan tahlilleri, kan rezervi hazırlığı
- Kan sulandırıcı ilaçların hekim onayı ile düzenlenmesi
- İşlemden 8 saat önce yememe ve içmeme
- Saçlı deride ameliyat alanına özel temizlik ve gerekirse dar bir bölgenin tıraşlanması
İşlem nasıl yapılır
- Hasta uygun pozisyona alınır ve baş sabitleyici çerçeve (Mayfield) ile sabitlenir
- Genel anestezi uygulanır; kortikal/subkortikal haritalama gereken durumlarda uyanık kraniotomi tercih edilebilir
- Nöronavigasyon ile cerrahi sınırlar planlanır
- Saçlı deri kesilir, kafatasına delikler açılarak kemik bir parça (kemik flebi) çıkarılır
- Beyin zarı (dura) açılır; tubular retraktör veya mikroskop yardımıyla mikrocerrahi yapılır
- İşlem sonunda kemik flebi mini plak ve vidalarla yerine sabitlenir, dokular katmanlı olarak kapatılır
İşlem sonrası
- Yoğun bakımda 24-48 saat takip, nörolojik muayene saatlik tekrar edilir
- Erken dönemde kontrol BT veya MR çekilir
- Hastane yatışı ortalama 4-10 gün; altta yatan hastalığa göre değişir
- Nöbet riskine karşı bir süre antiepileptik ilaç önerilebilir
- Saçlar 2-3 ay içinde uzar; yara izi büyük oranda saçların altında kalır
Riskler
- Nörolojik defisit (konuşma, hareket, görme veya bilişsel fonksiyonlarda geçici/kalıcı bozulma)
- Ameliyat sonrası kanama (intrakraniyal hematom) ve beyin ödemi
- Enfeksiyon (yara enfeksiyonu, menenjit, kemik flebi enfeksiyonu)
- Beyin omurilik sıvısı kaçağı ve nöbet (epilepsi) gelişimi
- Anestezi reaksiyonları, derin ven trombozu ve pulmoner emboli
Sıkça Sorulanlar
Kraniotomi ile kraniektomi arasındaki fark nedir?
Kraniotomide çıkarılan kemik flebi işlem sonunda yerine yerleştirilir. Kraniektomide ise (genellikle ciddi beyin ödeminde) kemik geçici olarak çıkarılarak vücutta saklanır veya laboratuvarda korunur ve bir süre sonra tekrar yerleştirilir (kranioplasti).
Uyanık kraniotomi sırasında ağrı hisseder miyim?
Beyin dokusunun kendisinde ağrı reseptörü yoktur. Saçlı deri ve kemik için lokal anestezi yapılır. Hasta belirli aşamalarda uyandırılarak konuşma, hareket veya görme fonksiyonları test edilir; ağrı hissedilmez.
Ameliyat sonrası nasıl bir iyileşme süreci olur?
İlk hafta hastane takibi gerekir. Toplam iyileşme altta yatan hastalığa göre 4-12 hafta arasında değişir. Patoloji veya görüntüleme sonucuna göre ek tedavi (radyoterapi, kemoterapi, antiepileptik) gerekebilir.
Kraniotomi sonrası uçakla seyahat edebilir miyim?
Genellikle ameliyattan en az 4-6 hafta sonra ve hekim onayı ile uzun mesafe uçuşa izin verilir. Yara iyileşmesi ve intrakraniyal hava miktarına göre süre uzayabilir.
İlgili Bilgiler
İlgili Tıbbi Hizmetler
Aynı branş veya benzer endikasyonda incelemek isteyebileceğiniz diğer hizmetler.
Trigeminal nevralji tedavisi
Beyin ve Sinir Cerrahisi
Trigeminal nevralji tedavisi — yüzdeki şimşek tarzı şiddetli ağrının ilaç, perkütan girişim ve cerrahi seçenekleriyle yönetimi.
Subdural hematom drenajı
Beyin ve Sinir Cerrahisi
Subdural hematom drenajı — beyin yüzeyi ile dura arasındaki kan birikiminin cerrahi olarak boşaltılması.
Beyin tümörü ameliyatı
Beyin ve Sinir Cerrahisi
Beyin tümörü ameliyatı — iyi veya kötü huylu beyin lezyonlarının cerrahi olarak çıkarılması.
VP şant ameliyatı
Beyin ve Sinir Cerrahisi
Ventriküloperitoneal (VP) şant ameliyatı — hidrosefalide beyin omurilik sıvısının karın içine yönlendirilmesi.
Elektroensefalografi
Nöroloji
Elektroensefalografi (EEG) — beyin elektriksel aktivitesinin ağrısız yüzeysel kaydı.
Bel fıtığı cerrahisi
Beyin ve Sinir Cerrahisi
Bel fıtığı cerrahisi — konservatif tedaviye yanıt vermeyen lomber disk hernisinde uygulanan nöroşirürji.
Boyun fıtığı cerrahisi
Beyin ve Sinir Cerrahisi
Boyun fıtığı cerrahisi — servikal disk hernisinde nöroşirürji ile dekompresyon ve stabilizasyon.
Spinal tümör cerrahisi
Beyin ve Sinir Cerrahisi
Spinal tümör cerrahisi — omurga ve omurilik tümörlerinin nöroşirürjikal olarak çıkarılması.