Bel bölgesinden ince bir iğne ile beyin omurilik sıvısına ilaç verilerek alt vücut bölgesinin uyuşturulduğu hızlı etkili bölgesel anestezi yöntemi.
Ne için yapılır
- Sezaryen ameliyatları ve normal doğum analjezisi
- Alt karın ameliyatları (fıtık, ürolojik işlemler)
- Kalça ve diz protezi gibi alt ekstremite ortopedik cerrahileri
- Prostat ve mesane endoskopik işlemleri (TUR-P, TUR-M)
- Varis ve perine bölgesi ameliyatları
- Genel anestezinin riskli olduğu hastalarda alt vücut cerrahileri
Hazırlık
- Anestezi muayenesi, kan tahlilleri ve pıhtılaşma testleri
- İşlemden 6 saat önce katı gıda, 2 saat önce berrak sıvının kesilmesi
- Kan sulandırıcı (aspirin, varfarin, yeni nesil antikoagülanlar) kullanımının hekim onayıyla düzenlenmesi
- Önceki bel ameliyatları, omurga sorunları ve nörolojik şikayetlerin bildirilmesi
- Damar yolu açılır ve sıvı verilmesi başlatılır
İşlem nasıl yapılır
- Hasta oturur veya yan yatar pozisyonda yerleştirilir, bel bölgesi öne eğdirilir
- Cilt antiseptik solüsyonla temizlenir, steril örtü serilir
- Lokal anestezi ile cilt uyuşturulduktan sonra ince spinal iğne bel omurları arasından ilerletilir
- Beyin omurilik sıvısı geldiği görüldükten sonra anestezik ilaç verilir
- İşlem 5-10 dakika sürer; etki birkaç dakika içinde başlar (alt vücutta uyuşma ve hareketsizlik)
- Tansiyon, kalp ritmi ve oksijen düzeyi sürekli izlenir
İşlem sonrası
- Anestezinin etkisi 1.5-3 saat sürer; alt vücut hissi ve hareketi kademeli geri döner
- Tüm hareket ve duyu tam dönmeden ayağa kaldırılmaz, idrar yapma takibi yapılır
- İlk 24 saat bol sıvı alımı önerilir
- Şiddetli baş ağrısı (özellikle ayağa kalkınca) durumunda hekime bildirilmelidir
- İşlem yerinde geçici hassasiyet 1-2 gün sürebilir
Riskler
- Geçici tansiyon düşüklüğü ve kalp atımında yavaşlama (yaygın, kolay tedavi edilir)
- Dural ponksiyon başağrısı (PDPH) — özellikle ayağa kalkınca artan başağrısı; çoğu kez 5-7 günde geçer, gerekirse kan yaması (blood patch) uygulanır
- Bulantı, idrar yapma güçlüğü (geçici)
- Sırt ağrısı ve iğne yerinde kısa süreli hassasiyet
- Çok nadir olarak kalıcı sinir hasarı, hematom ve enfeksiyon
Sıkça Sorulanlar
Spinal anestezi ile uyanık mı kalacağım?
Evet, hasta tüm işlem boyunca bilinçlidir; ancak sedasyon ile rahatlatılabilir. Alt vücutta his ve ağrı tamamen ortadan kalkar.
Spinal anesteziden sonra felç olur muyum?
Kalıcı sinir hasarı son derece nadirdir. İğne, omuriliğin bittiği seviyenin altından girilir. Geçici uyuşukluk anestezi etkisinin doğal sonucudur.
Baş ağrısı olur mu, neden olur?
Bazı hastalarda ince iğne deliğinden beyin omurilik sıvısı sızıntısı nedeniyle dural ponksiyon başağrısı (PDPH) gelişebilir. Yatak istirahati, sıvı alımı ve gerektiğinde kan yaması ile tedavi edilir.
Sezaryen için spinal mi genel anestezi mi daha güvenli?
Genel olarak sezaryende spinal anestezi tercih edilir; bebek için ilaç maruziyeti daha azdır ve anne ameliyatına bilinçli katılır. Karar, anne ve bebeğin durumuna göre verilir.
İlgili Bilgiler
İlgili Tıbbi Hizmetler
Aynı branş veya benzer endikasyonda incelemek isteyebileceğiniz diğer hizmetler.
Epidural anestezi
Anesteziyoloji ve Reanimasyon
Epidural anestezi — bel bölgesindeki epidural boşluğa kateter yerleştirilerek uzun süreli ağrı kontrolü sağlanan yöntem.
Epidural Anestezi Normal Doğum
Anesteziyoloji ve Reanimasyon
Epidural anestezi — normal doğumda L3-L4 seviyesinden uygulanan ağrı yönetimi.
Rejyonel anestezi
Anesteziyoloji ve Reanimasyon
Rejyonel anestezi — sinir bloğu ile vücudun belirli bölgesinin uyuşturulması.
Genel anestezi
Anesteziyoloji ve Reanimasyon
Genel anestezi — cerrahi işlemler için bilinç ve ağrı duyusunun tamamen ortadan kaldırıldığı anestezi yöntemi.
Sedasyon
Anesteziyoloji ve Reanimasyon
Bilinçli sedasyon — bilinç kapatılmadan rahatlatıcı ve ağrı kesici ilaçlarla uygulanan anestezi yöntemi.
Lokal anestezi
Anesteziyoloji ve Reanimasyon
Lokal anestezi — sadece işlem yapılacak küçük bir cilt bölgesinin uyuşturulduğu yüzeysel anestezi yöntemi.
Hasta kontrollü analjezi
Anesteziyoloji ve Reanimasyon
Hasta kontrollü analjezi (PCA) — ağrı kesici dozunu hastanın kendi belirlediği güvenli sistem.
Anestezi öncesi değerlendirme
Anesteziyoloji ve Reanimasyon
Anestezi öncesi değerlendirme — ameliyat öncesi anestezi risk analizi ve planlama.