Uyluk, bacak, kol gibi uzun kemiklerde meydana gelen kırıkların intramedüller çivi, plak veya vida ile sabitlendiği, yük taşıma fonksiyonunun yeniden kazanıldığı cerrahi işlem.
Ne için yapılır
- Uyluk kemiği (femur), bacak kemiği (tibia) ve kol kemiği (humerus) deplase kırıkları
- Çok parçalı (parçalı/kominüt) büyük kemik kırıkları
- Açık kırıklar (cilt bütünlüğünün bozulduğu, kemiğin dışa açıldığı yaralanmalar)
- Eklem yüzeyini etkileyen büyük kemik kırıkları (intraartiküler)
- Patolojik kırıklar (tümör veya osteoporoz zemininde gelişen)
- Konservatif tedaviye uygun olmayan, kısalma veya yanlış kaynama riski yüksek kırıklar
Hazırlık
- İşlemden 8 saat önce yememe-içmeme (anestezi için)
- Kan sulandırıcı kullanımı hekim onayı ile düzenlenir
- Kan tahlilleri, EKG, akciğer grafisi ve gerekirse BT/MR ile detaylı değerlendirme
- Kronik hastalıklar (kalp, akciğer, diyabet) için ilgili branş konsültasyonu
- Sigara kullanımının kırık iyileşmesini olumsuz etkilediği unutulmamalı, mümkünse erken kesilmeli
İşlem nasıl yapılır
- Yaşam bulguları sürekli izlenir, gerekirse kan ürünü hazırlığı yapılır
- Anestezi uzmanı tarafından genel veya bölgesel (spinal/epidural) anestezi uygulanır
- Cilt sterilize edilir, ameliyat alanı örtü ile kapatılır, gerekiyorsa pnömatik turnike kullanılır
- Kırık türüne göre intramedüller çivi (kemik içine yerleştirilen metal çivi), plak ve vida veya eksternal fiksatör (dış tespit cihazı) tercih edilir
- Skopi (mobil röntgen) eşliğinde tespit doğrulanır, kemik dizilimi kontrol edilir
- Doku katlar halinde kapatılır; gerektiğinde dren yerleştirilir, pansuman uygulanır
İşlem sonrası
- Genellikle 3-7 gün hastanede kalış (kırık yeri ve eşlik eden durumlara göre değişir)
- İlk gün-ikinci günde fizyoterapist eşliğinde kontrollü hareket; yük verme zamanı kırık tipine göre belirlenir
- Çoğu olguda yardımcı cihazla (koltuk değneği, walker) yürüme 4-12 hafta
- Tam iyileşme 3-6 ay arası; sportif aktivitelere dönüş genellikle 6-9 ay
- Düzenli kontrol röntgenleri (2, 6, 12, 24. hafta) ve fizik tedavi seansları
Riskler
- Enfeksiyon (özellikle açık kırıklarda risk artar)
- Kanama, hematom ve nadiren kan transfüzyonu gereksinimi
- Derin ven trombozu (bacak damarlarında pıhtı) ve pulmoner emboli
- Kaynama gecikmesi, yanlış kaynama veya kaynamama (psödoartroz)
- Sinir veya damar yaralanması (nadir, ancak ciddi olabilir)
- Yağ embolisi (özellikle femur kırıklarında nadir görülen ciddi komplikasyon)
- Tespit malzemesinde kırılma veya gevşeme
Sıkça Sorulanlar
Ameliyat sonrası ne zaman yürümeye başlayabilirim?
Kırığın yeri, türü ve uygulanan tespit yöntemine bağlıdır. Bazı kırıklarda erken (ilk hafta) yardımcı cihazla yürüme mümkünken, diğerlerinde 6-12 hafta yük vermeden yürüme önerilebilir. Hekiminiz size kişisel programınızı verir.
Tespit malzemesi (çivi/plak) çıkarılır mı?
Çoğu hastada kaynama tamamlandıktan sonra cihazlar yerinde bırakılabilir. Ancak ağrı, irritasyon, enfeksiyon veya genç hastalarda 1-2 yıl sonra çıkarılması düşünülebilir. Karar bireyseldir.
İyileşme süreci toplamda ne kadardır?
Kemik kaynaması genellikle 3-6 ay sürer. Tam fonksiyonel iyileşme (kas gücü, denge, normal yürüyüş) ise 6-12 ay alabilir. Sigara, diyabet ve yaş gibi etkenler süreyi uzatır.
İlgili Bilgiler
İlgili Tıbbi Hizmetler
Aynı branş veya benzer endikasyonda incelemek isteyebileceğiniz diğer hizmetler.
Kırık tespiti ve tedavisi
Ortopedi ve Travmatoloji
Kırık tespiti ve tedavisi — kemik kırıklarında doğru tanı, alçı/atel veya cerrahi sabitleme ile iyileşme yönetimi.
Alçı ve atel uygulaması
Ortopedi ve Travmatoloji
Alçı ve atel uygulaması — kırık, burkulma ve cerrahi sonrası eklem ve kemik tespiti.
Pin Çıkarma
Ortopedi ve Travmatoloji
Pin çıkarma — kırık iyileşmesi tamamlandıktan sonra geçici tespit telinin alınması işlemi.
Küçük Kemik Kırıkları Ameliyatı
Ortopedi ve Travmatoloji
Küçük kemik kırıkları ameliyatı — el, ayak ve bilek gibi bölgelerde yerinden ayrılmış kırıkların cerrahi tespiti.
Ortopedik implant çıkarılması
Ortopedi ve Travmatoloji
Ortopedik implant çıkarılması — iyileşme tamamlandıktan sonra plak, vida ve çivi çıkarma cerrahisi.
Tuzak nöropati operasyonu
Ortopedi ve Travmatoloji
Tuzak nöropati operasyonu — periferik sinirlerin sıkıştığı bölgelerde dekompresyon ve sinirin serbestleştirilmesi cerrahisi.
Omuz rotator kaf tamiri
Ortopedi ve Travmatoloji
Omuz rotator kaf tamiri — yırtılan supraspinatus ve diğer kaf tendonlarının artroskopik veya açık yöntemle onarılması.
Tendon tamiri
Ortopedi ve Travmatoloji
Tendon tamiri — kopan veya yırtılan tendonların açık ya da perkütan teknikle uç uca dikilmesi.